| Rozwój dziecka - Okres przedszkolny |

Okres średniego dzieciństwa ( od 4 do 6 roku życia) – wiek przedszkolny
Dziecko wkraczające w ten okres:
- Posiada wszystkie zęby mleczne,
- Swobodnie porusza się chodząc i biegając,
- Jest dość samodzielne w samoobsłudze
Granice wieku przedszkolnego określane są na podstawie kryterium społeczno-wychowawczego lub administracyjnego.
Zmiany zachodzące w tym okresie:
- zaczyna się zróżnicowanie przebiegu rozwoju
- różnica rytmu wzrastania: intensywniej rosną chłopcy między 3 a 6 rokiem życia, a dziewczynki między 3 a 4
- masa ciała powiększa się
- zaczyna zaznaczać się dymorfizm płciowy m. in. „krągłość” kształtów dziewczęcych
- wymiana zębów mlecznych na stałe
- wzmożona ruchliwość dziecka, zwiększa się dominacja jednej ze stron mózgu, najczęściej prawej
- rozwija się pamięć i doświadczenia ruchowe
Zmiany w zakresie wzrostu i wagi nie są już tak intensywne jak w poprzednim okresie.
Ciało wydłuża się pod wpływem szybszego rośnięcia kończyn.
W układzie nerwowym zachodzą zmiany, które sprawiają, że dzieci są zdolne do kierowania swojej uwagi, tworzenia planów do refleksji nad własnym zachowaniem, rozwiązywania problemów (np. matematycznych).
Następuje doskonalenie ruchów i czynności.
Nowe umiejętności (proste ruchy, łączone są w kombinacje ruchowe np. biegi i podskok).
Nauka jazdy na rolkach, rowerze, łyżwach, nauka tańca, pływania.
„Głód ruchu” (ciągła potrzeba ruchu) – potrzeba wymyślania zabaw ruchowych.
Pamięć rozwija się, dziecko potrafi zapamiętać coraz większą liczbę liter i słów.
Zwiększa się efektywność intelektualna.
Rozwija się umiejętność szeregowania, porównywania i klasyfikowania.
Następuje rozwój funkcji symbolicznej - zdolność myślenia o przedmiotach bez bezpośredniego kontaktu z nimi oraz zdolność do działań symbolicznych stanowi istotny przełom w rozwoju dziecka.
Dziecko dzięki temu może:
- Wyrażać siebie
- Swoje przeżycia
- Idee dzięki symbolom i znakom
Zabawa symboliczna - rozwija się biorąc początek z prostszych form aktywności i zawsze zakłada zastępowanie jednych przedmiotów drugimi. Rekwizyty w zabawie otrzymują nowe znaczenie. Zabawa ta służy ćwiczeniu wyobraźni.
Rozwój słownictwa - do 6 roku życia dziecko opanowuje średnio dziennie 9-10 słów. Tworzy również własne słowa tzw. NEOLOGIZMY, w sytuacjach gdy nie znajduje w zasobie posiadanych słów.
Dziecko nabiera umiejętności opowiadania. Historie dzieci w wieku 6 lat posiadają wyraźną kompozycje: przebieg zdarzeń, zapowiedź, rozwiązania akcji, opis tła akcji. Dzieci opowiadają o zdarzeniach codziennych. Starsze dzieci potrafią opowiadać zdarzenia fikcyjne.
Doskonali się umiejętność prowadzenia konwersacji. Dziecko uczyc się odbierać punkt widzenia odbiorcy, wyraża swoje prośby, pytania, zaprzeczenia. Uczy się słuchać i analizować i odpowiednio reagować na wypowiedzi partnera.
Rozwój emocjonalny - dziecko zdobywa umiejętność ekspresji własnych emocji.
Rozmawia o nich i wyraża je.
Zna przyczyny swoich podstawowych emocji.
Potrafi przewidzieć emocje rówieśnika.
Uczy się manipulować zachowaniem i uczuciami innych (np. przytulanie się)
Rozwój społeczny - integrowanie się z grupą społeczną (socjalizacja) oraz kształtowanie się jednostki w grupie, czyli dochodzenie do unikatowych wzorów przeżywania, myślenia, działania w różnych sytuacjach
Poznawanie ról społecznych poprzez zabawę.
Dzieci wcielają się w różne role społeczne: rodzinne, zawodowe.
Zabawa jest również okazją do nawiązania kontaktów z rówieśnikami. Dzieci starsze zdolne są do zabaw zespołowych z konkretnym celem i planem osiągnięcia go.
Przyjaciel – to ten który blisko mieszka / z którym można się pobawić
Zachowania dzieci w wieku przedszkolnym
Pozytywne:
- Empatia (rozumienie potrzeb, emocji innych osób)
- Udzielanie pomocy
- Dzielenie się z innymi
- Współdziałanie
Negatywne:
- Agresja
- Brak posłuszeństwa
W średnim dzieciństwie ujawniają się takie charakterystyki osobowości jak: skąpstwo, uległość, chęć podobania się innym. Rozwój osobowości postępuje równocześnie z rozwojem społecznym, emocjonalnym oraz poznawczym.
Proces ustalania tożsamości płciowej przypada właśnie na wiek przedszkolny. Poprzez procesy takie jak: różnicowanie i integracja, obserwacja i naśladowanie.
Występuje zdolność do samokontroli
Samokontrola = Powstrzymywanie się od:
1.Natychmiastowego działania
2.Ujawniania emocji
3.Szybkiego wyprowadzania wniosków
4.Dokonywania wyborów bez rozważenia sytuacji
Następuje rozwój przekonań o własnych cechach
Składają się na niego:
- Imię
- Posiadane rzeczy
- Zachowania codzienne
Kształtuje się również samoocena, czyli zespół sądów o własnej wartości (często bardzo wysoka).
Dzieci stają się samodzielne w ubieraniu, załatwianiu potrzeb oraz jedzeniu.
Lepszy słuch muzyczny (rozpoznawanie melodii)
Lepsza orientacja w czasie i przestrzeni
